点评:Aydın’ın Karacasu ilçesine doğru ilerlerken yol, zeytin ağaçları ve sakin köy manzaraları arasından kıvrılarak uzanıyor. Geyre’ye ulaştığınızda ise zamanın akışı bir anda değişiyor. Burada sizi yalnızca taşlardan oluşan eski bir kent değil, güzellik ve sanat etrafında şekillenmiş binlerce yıllık bir hikâye karşılıyor.
Adını aşk ve güzellik tanrıçası Aphrodite’den alan Afrodisias, özellikle Roma döneminde önemli bir inanç, sanat ve kültür merkezi olmuş. Kentin yakınındaki zengin mermer ocakları, burada güçlü bir heykeltıraşlık okulunun gelişmesini sağlamış. Antik kent ve çevresindeki mermer ocakları, 2017 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alınmış.
Gezinin en etkileyici başlangıç noktalarından biri Tetrapylon. İnce işlenmiş sütunları ve görkemli taş süslemeleriyle yükselen bu anıtsal kapı, kente zarafetle açılan bir giriş gibi duruyor. Önünde birkaç dakika sessizce beklediğinizde, yüzyıllar önce aynı yoldan geçen insanların ayak seslerini duyar gibi oluyorsunuz.
Biraz ileride bulunan Aphrodite Tapınağı, kentin inanç dünyasının merkezini oluşturuyor. Zaman içerisinde farklı işlevler üstlenen yapı, Afrodisias’ın yalnızca Roma dönemini değil, sonraki tarihsel katmanlarını da bir arada taşıyor. Kentin farklı dönemlerinin aynı alanda okunabilmesi, Afrodisias’ı dünya kültür tarihi açısından özel bir konuma taşıyor.
Afrodisias’ın en şaşırtıcı yapılarından biri ise uzunluğu ve korunmuşluğuyla dikkat çeken stadyum. Şu ana kadar gördüğüm antik yapılar arasında en özgün ve en iyi korunmuş olanlardan biri olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim. Tribünlerin arasında yürürken geçmişte burada düzenlenen atletizm yarışmalarını, gösterileri, kalabalığın sesini ve sporcuların heyecanını hayal etmek hiç de zor değil.
Kentin tiyatrosu da Afrodisias’ın görülmesi gereken önemli yapıları arasında yer alıyor. Doğal bir tepenin yamacına inşa edilen tiyatronun oturma basamakları, sahne yapısı ve çevresindeki kalıntılar, geçmişte burada gerçekleştirilen gösterilerin büyüklüğünü hissettiriyor. Tribünlerden sahneye doğru baktığınızda, binlerce yıl önce aynı noktada oyunları ve törenleri izleyen insanların heyecanını düşünmeden edemiyorsunuz.
Roma şehir yaşamının önemli parçalarından biri olan hamamlar da kentin gelişmişliğini gösteriyor. Özellikle Hadrianus Hamamı’nın geniş mekânları, mermer döşemeleri ve farklı sıcaklıktaki bölümleri, hamamların yalnızca yıkanma amacıyla kullanılmadığını; aynı zamanda insanların buluştuğu ve sosyalleştiği önemli merkezler olduğunu ortaya koyuyor. Günümüzde yapının bazı bölümleri yıkılmış olsa da kalan kalıntılar, hamamın geçmişteki ihtişamını anlamaya yetiyor.
Afrodisias’ın en etkileyici alanlarından biri de Güney Agora’da bulunan uzun ve anıtsal havuz. Sütunlu galerilerin arasında uzanan bu büyük havuz, kentin merkezine hem serinlik hem de estetik bir görünüm kazandırmış olmalı. Havuzun çevresinde yürürken suyun antik kent yaşamındaki işlevini ve buranın geçmişte ne kadar canlı bir buluşma alanı olduğunu hayal edebiliyorsunuz. Günümüzde dahi çevresindeki yeşillikler ve sütunlarla birlikte oldukça etkileyici bir manzara sunuyor.
Kentin agorası, meclis binası, tiyatrosu, hamamları ve anıtsal havuzu, Roma dönemindeki şehir yaşamının ne kadar düzenli, gelişmiş ve estetik anlayışa dayalı olduğunu açık biçimde gösteriyor. Afrodisias yalnızca ibadet edilen veya spor yarışmalarının düzenlendiği bir merkez değil; aynı zamanda insanların bir araya geldiği, eğlendiği, dinlendiği ve günlük yaşamlarını sürdürdüğü canlı bir kentmiş.
Gezinin mutlaka görülmesi gereken bölümlerinden biri de Sebasteion. İmparatorluk ailesini, tanrıları ve farklı halkları betimleyen kabartmalar, dönemin siyasal ve sanatsal dünyasını taş üzerine aktarılmış bir tarih kitabı gibi anlatıyor. Antik kentte bulunan heykellerin ve kabartmaların önemli bir bölümü, alanın hemen yanındaki Afrodisias Müzesi’nde sergileniyor.
Afrodisias’ı gezerken insanı en çok etkileyen şey, yapıların görkemi kadar çevredeki sessizlik oluyor. Rüzgârın mermer sütunların arasından geçerken çıkardığı ses, ziyaretçiyi günümüzden uzaklaştırıyor. Burası aceleyle gezilecek bir ören yeri değil; ayrıntıları görmek, taş işçiliğini incelemek ve kentin atmosferini hissetmek için zamana ihtiyaç var.
Günün sonunda Afrodisias’tan ayrılırken aklımda tek bir düşünce vardı: Bazı antik kentler geçmişi gösterir, bazıları ise geçmişin içinde yürüdüğünüzü hissettirir. Afrodisias kesinlikle ikincilerden biri.
Kazı çalışmalarının önümüzdeki yıllarda ilerlemesi ve kentin henüz toprak altında bulunan bölümlerinin gün yüzüne çıkarılmasıyla Afrodisias’ın çok daha fazla popüler olacağını düşünüyorum. Belki de önümüzdeki yirmi yıl içerisinde, Efes gibi Türkiye’nin ve dünyanın en fazla ziyaret edilen antik kentlerinden biri hâline gelecektir.
Not: Rahat bir yürüyüş ayakkabısı giymek, özellikle sıcak aylarda şapka takmak ve yanınızda yeterli miktarda su bulundurmak oldukça önemli. Antik kentle birlikte müzeyi de gezebilmek için en az üç saat ayırmak, Afrodisias’ın hikâyesini daha bütünlüklü biçimde anlamanızı sağlayacaktır.
翻译:沿着通往艾登省卡拉贾苏县的路前行,道路蜿蜒穿行于橄榄树丛与宁静的乡村景致之中。而当你抵达盖雷时,时间的流动瞬间发生了改变。在这里迎接你的不仅是由石块砌成的古老城市,更是一个以美丽与艺术为核心、延续了数千年的故事。
以爱与美之女神阿佛洛狄忒命名的阿弗罗狄西亚斯,尤其在罗马时期曾是一座重要的宗教、艺术与文化中心。城市附近的丰富大理石矿藏,这里孕育了强大的雕塑艺术传统。这座古城及其周边的大理石采石场于2017年被列入联合国教科文组织世界遗产名录。
此次游览最令人印象深刻的起点之一便是四柱门。这座纪念碑式的大门耸立着工艺精湛的柱子与宏伟的石质装饰,宛如通往这座城市的优雅入口。若在门前静立片刻,仿佛能听到数百年前从同一条路上走过的行人的脚步声。不远处的阿佛洛狄忒神庙是这座城市信仰世界的中心。这座建筑在不同时期承担了多种功能,它不仅承载着阿弗罗狄西亚的罗马时期历史,也保留了其后各个历史时期的痕迹。能够在同一区域观察到这座城市的不同时期历史,使阿弗罗狄西亚在世界文化史上占据了独特的地位。
阿弗罗狄西亚最令人惊叹的建筑之一,便是以其长度与保存状况而著称的竞技场。可以肯定地说,在我见过的古代建筑中,它是最具特色且保存最完好的建筑之一。漫步在看台之间时,很容易就能想象出过去在此举办的田径比赛、各种表演,以及人群的欢呼声和运动员的激情。
这座城市的剧院也是阿弗罗狄西亚值得一看的重要建筑之一。剧院建在一处天然山坡上,其座位阶梯、舞台结构以及周围的遗迹……它让人感受到过去在这里举办的表演的规模之大。从看台望向舞台,你不禁会想到几千年前同样在这个地方观看戏剧与仪式的人们是多么激动。
作为罗马城市生活的重要组成部分,浴场也体现了这座城市的发达程度。尤其是哈德良浴场那宽敞的空间、大理石铺就的地面以及不同温度的各个区域。研究表明,浴场并不仅仅用于沐浴;它们同时也是人们聚会与社交的重要场所。虽然如今建筑的某些部分已经倒塌,但残存的遗迹仍足以让我们领略到浴场昔日的辉煌。
阿弗罗狄西亚斯最令人印象深刻的景观之一,便是位于南市集区那条长长的、极具纪念意义的水池。这条水池蜿蜒于柱廊之间,想必曾为城市的中心地带增添了清凉气息与优美景致。漫步在水池周围时,你可以想象到水在古代城市生活中所发挥的作用,以及这里过去曾是多么热闹的聚会场所。即便在今天,在周围的绿植与石柱的映衬下,它依然呈现出极为迷人的景致。
这座城市的广场、议会大厦、剧院、浴场以及宏伟的水池,都清晰地展现了罗马时期的城市生活是多么井然有序、发达且富有审美情趣。阿弗罗狄西亚斯不仅仅是一个用于祭祀或举办体育比赛的中心;它更是一座生机勃勃的城市,人们在这里聚集、娱乐、休憩并进行日常生活。
此地绝对值得参观的景点之一就是塞巴斯蒂翁。那些描绘皇室成员、诸神以及不同民族的浮雕,犹如一本刻在石头上的历史书,向我们展现了当时的政治与艺术世界。古遗址中的大部分雕像与浮雕,都在紧邻遗址的阿弗罗狄西亚斯博物馆中展出。
游览阿弗罗狄西亚斯时,最令人震撼的并非建筑的宏伟,而是周遭的静谧。风吹过大理石柱群时发出的声音,能将游客从现代世界带离。这里并非一个可以匆匆浏览的遗址;要想看清细节、欣赏石雕工艺并感受这座城市的氛围,需要花费时间。离开阿弗罗狄西亚斯时,我的脑海里只有一个念头:有些古城只能让人看到历史,而有些则能让人感受到自己正行走在历史之中。阿弗罗狄西亚斯绝对属于后者。
我认为,随着未来几年考古工作的推进,以及这座城市仍埋藏于地下的区域被发掘出来,阿弗罗狄西亚斯将会变得更加受欢迎。也许在接下来的二十年里,。它将成为土耳其乃至世界上游客最多的古都之一,就像以弗所一样。
注:穿舒适的步行鞋非常重要,尤其是在炎热的季节要戴帽子,并携带足量的水。若想同时参观古都与博物馆,至少需要预留三个小时,这样才能更全面地了解阿弗罗狄西亚斯的历史。